Margaret Mackworth, Lady Rhondda

SWFFRAGÉT, MENYW FUSNES, AWDUR, CYHOEDDWRAIG, GOLYGYDD

Roedd Margaret Haig Thomas o Lan-wern yn arglwyddes ac yn swffragét brwd. Cafodd ei harestio am losgi cynnwys blwch llythyrau ac aeth ar streic newyn am bum diwrnod. Yn 1915 bu bron iddi foddi pan suddodd y Lusitania, ac ysgogodd hynny hi i fod yn ffeminydd mwyfwy radical. Wedi i’w thad (David Alfred, Is-iarll Rhondda) farw, etifeddodd 28 o’i gwmnïau, ac roedd wedi’i rhestru yn y Directory of Directors yn 1919 fel cyfarwyddwraig 33 o gwmnïau. Yn 1926 hi oedd y fenyw gyntaf i ddod yn llywydd Sefydliad y Cyfarwyddwyr. Ymgyrchodd Margaret yn aflwyddiannus i gymryd ei sedd yn Nhŷ’r Arglwyddi, ond fe ddaliodd ati i hybu hawliau i fenywod drwy ei chyhoeddiad Time and Tide, a gellid dadlau mai hi oedd un o ffeminyddion mwyaf blaenllaw ei hoes.

CATEGORI: Gwleidyddiaeth & Gwasanaethau cyhoeddus
DYDDIADAU: 1883-1958
LLEOLIAD: Llanwern
RHANNU: